Stalen of houten onderstel: wat past onder jouw blad?

In de configurator kies je uit zes poten: vijf van staal en de blokpoot van hout. Per poot staat hier bij welke vormen hij past en hoe vrij je zit aan een tafel voor acht.

Staal is sterk en stijf. Een stalen onderstel kan daardoor slank blijven en toch een lang blad dragen: de poten zijn dun, het blad blijft de hoofdzaak en de tafel oogt licht.

Het staal is gepoedercoat. Poedercoating is een laag kleurpoeder die op het staal wordt gespoten en in een oven uithardt, zodat er een harde, egale laag ontstaat. In de configurator kies je zwart, wit, antraciet of brons; zwart is de standaard. Welke kleur bij welk eiken past, staat in de gids over de kleur van je tafel.

Een kras of schilfer in de poedercoating maak je minder zichtbaar met een lakstift in dezelfde kleur. Schoonmaken gaat met een vochtige doek; schuurmiddel laat ook op staal krasjes achter.

De blokpoot is van hetzelfde eiken als het blad. Poten en blad horen dan bij elkaar en de tafel wordt één geheel: warm, klassiek en rustig van kleur. Hij past bij elke vorm.

Een houten onderstel is wel zwaarder en gevoeliger voor stoten. Een stofzuiger of een stoelpoot laat er eerder een deukje in achter. Op een geoliede poot werk je dat bij zoals op het blad; in de gids over krassen staat hoe.

Een houten poot verandert nauwelijks van lengte. Hout krimpt en zet vooral uit in de breedte, niet in de lengte.

Het aantal plekken verandert niet door de poot: onze regel van 60 cm per persoon telt aan elke rechthoek evenveel stoelen. Wat verandert, is hoe vrij je zit op de plekken bij de poot. Een poot aan de kopse kant raakt alleen wie aan het hoofd zit. Blokpoten op de hoeken raken de hoekplekken langs de lange zijden; de koppen blijven vrij.

Hoe langer de tafel, hoe minder de blokpoot uitmaakt. De hoekplekken blijven er vier, de plekken ertussen worden er meer: aan 340 bij 100 cm zit je met blokpoten op acht van de twaalf plekken helemaal vrij.

Een stalen frame buigt zelf niet door. Wat bij een lange tafel telt, is het blad: boven 240 cm lengte wil een blad van 4 cm een dwarsbalk of een onderstel dat het midden steunt, en een blad van 5 of 6 cm is stijver. Onder hout geldt hetzelfde: bij lengtes boven 240 cm vraagt hout een dwarsbalk onder het blad of een dikker blad.

Er is wel een verschil in overstek, het stuk blad dat buiten het onderstel uitsteekt. Blokpoten staan op de hoeken, dus het blad steekt nauwelijks over. Een stalen frame aan de kopse kant staat meestal 15 tot 25 cm uit de rand; bij 30 cm of meer worden de uiteinden van een dun blad wiebelig.

In de configurator gaat een rechthoek tot 360 cm, met plek voor twaalf mensen. Wiebelt een tafel toch, dan ligt het bijna altijd aan de vloer; in de gids over een wiebelende tafel staat wat je doet.

Het onderstel en de stoelen bepalen samen hoe je eetkamer (in Vlaanderen de eetplaats) oogt en zit. Stoelen met armleuningen zijn 5 tot 10 cm breder en schuiven aan het hoofd het makkelijkst aan bij een poot die het hoofd vrij laat: blokpoten op de hoeken, of onder een ronde of vierkante tafel een spiderpoot of kolompoot.

Een bank langs een lange zijde schuift het verst onder het blad bij een poot aan de kopse kanten: daar staat aan de lange zijden niets in de weg. Bij blokpoten past de bank tussen de hoekpoten. Kies hem 10 cm korter dan de ruimte tussen de poten.

Laat de kleur terugkomen: zwart staal bij zwarte stoelpoten, of bij een houten onderstel stoelen in dezelfde tint eiken of juist een duidelijk andere. In de gids over stoelen bij een eiken tafel staat meer.

Hieronder staan de zes poten met de vormen waar ze bij passen. Elke poot heeft een eigen pagina met tafels om mee te beginnen.